Kazanım Testleri

12. Sınıf Edebiyat Kazanım Testi – İslamiyet Etkisinde Gelişen Türk Edebiyatında Söylev (2019-2020)

12. Sınıf Edebiyat Kazanım Testi Künyesi
[2019 – 2020]

SINIF:12. SINIF
DERS:Edebiyat
TESTİN KONUSU:İslamiyet Etkisinde Gelişen Türk Edebiyatında Söylev
TESTİN ADI:İslamiyet Etkisinde Gelişen Türk Edebiyatında Söylev
SORU SAYISI:11
EĞİTİM DÖNEMİ:2019 – 2020 EĞİTİM DÖNEMİ

İslamiyet Etkisinde Gelişen Türk Edebiyatında Söylev Kazanım Testi [2019 – 2020]


1) Yiğit kullarım, aslan kullarım, benim sizlerden bir esirgediğim yok. Elimden geleni, devletin gücü yettiğince size ulaştırıyorum. Padişahların boynuna borç olanı ben de yapıyorum. Kıyamet gününde bana sizlerin yüzünden bir soru yönelirse “Ya Rabbi, ben kulun, senin dinine can baş koyacak gazilere gereken nasihati ettim.” derim o zaman elbette Allah beni affeder; peki, ya sizler ne cevap vereceksiniz? Hepinizden isterim ki gayret kemerini belinize birkaç yerden bağlayıp düşman üzerine gözlerinizi kırpmadan, korkaklık ve alçaklık edenleri adamdan saymadan Allah’ı yanı başınızda hissederek atılın. Benim duam hep sizinle beraberdir. Büyüğünüz, küçüğünüz berhudar olasınız.
Bu söylevin türü aşağıdakilerden hangisidir?







CEVAP
A

2) Sultan Alparslan, Malazgirt Savaşı öncesi, ordugâhtaki bütün kumandanları toplayarak kumandanlarına şu hitabede bulundu: “Ben Allah’a kendini veren mühtesipler gibi sabırlıyım ve hayatını tehlikelere atan kimselerin yaptıkları gibi gazilerin başında savaşacağım. Eğer Allah, kendisinden beklediğim üzere, beni başarıya ulaştırırsa bu güzel bir sonuç olacaktır; eğer durum bunun tersi olursa oğlum Melikşah’ı yerime geçirip ona itaat etmenizi sizlere vasiyet ediyorum.” Büyük bir heyecan ve inançla sultanı dinleyen kumandanlar, hiç duraksamadan hep bir ağızdan “Baş üstüne!” dediler. Sultan son olarak şu hitabede bulundu: “Ey askerlerim ve kumandanlarım! Galip gelirsek arzu ettiğimiz sonuç gerçekleşecektir, aksi takdirde şehit olarak cennete gideriz. Beni izlemek isteyenler gelsinler, istemeyenler ise serbestçe geri dönebilirler. Bugün burada, ne emreden bir sultan ne de emir alan bir asker vardır. Bugün ben de sizlerden biri olarak sizinle birlikte savaşacağım.ˮ
Bu parçada söylevin;
I. Bir topluluğun önünde bir düşünce ve inancı savunma,
II. Dilin alıcıyı harekete geçirme işlevini kullanma,
III. Dinleyicileri ortak bir duyguda bir araya getirip heyecanlandırma
özelliklerinden hangileri söz konusudur?







CEVAP
E

3) Söylev türüyle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?







CEVAP
E

4) Aşağıdakilerden hangisi söylevin çeşitlerinden biri değildir?







CEVAP
D

5) Yiğitlerim ve beylerim! Bilesiniz ki İstanbul’u almak bize emrolunmuştur ve kısmettir. İçimizde beslenen bu büyük emeli bugün işte açığa vururuz. Şu İstanbul şehri bugün iki yakamız arasında bir engeldir. Ve en güzel cihan payitahtı olmaya namzettir. Kral Konstantin’in fırsat buldukça yaptığı kötülükleri artık bitirmeye azmettim. Vakit zayi etmeden hemen cenk hazırlığı başlasın! Sefer meşakkatleri göze alınsın! Donanma takviye olunsun! Toplar döktürülsün! Boğaz yakasında hisarlar inşa olunsun! Çoğu, babamın yadigârı olan siz vezirlerime, paşalarıma, beylerime, ağalarıma sonsuz itimadım vardır!
Bu parçada dilin aşağıdaki işlevlerinden hangileri ağır basmaktadır?







CEVAP
C

6) Aşağıdakilerden hangisi hatibin sahip olması gereken niteliklerden biri değildir?







CEVAP
D

7) Bilim adamlarının, öğretim görevlilerinin, uzman kişilerin, yazar, şair veya sanatçıların, akademik bir topluluk karşısında kendi sahalarıyla ilgili konularda bilgi vermek amacıyla yaptıkları konuşmalardır.
Bu parçada tanımı yapılan söylev türü aşağıdakilerden hangisidir?







CEVAP
A

8) Aslan askerlerim, mert olup, başa gelenleri duyup, dinleyip de gayretlenmeyen, Yüce Allah’tan zafer dileyip de cenge atılmayan, yarın mahşer günü ulu divanda, Allah’a ve Resûlullah’a ne cevap verecek? İslam olanlara bu hakaretleri reva gören düşmanların isteğini, amacını bilmeyecek ne var? Dünyada herkes gelip geçici, konup göçücüdür. Ne kadar yaşasak eninde sonunda ölecek değil miyiz? Ölümün elinden kurtulan var mı? Düşman elinde esir düşen çocuklar, yaşlılar, yarın mahşer günü yakamıza yapışırlarsa ne yapacağız? Ahirette azap çekmek çok zordur.
Bu parçadan hareketle söylevi gerçekleştiren kişi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?







CEVAP
B

9) Bir kişinin topluluk karşısında bir düşünce ve inancı savunmak ve onu topluluğa aşılamak amacıyla yaptığı etkili konuşmaya – – – – denir.
Bu cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?







CEVAP
B

10) “Vurgu, tonlama ve inandırıcı konuşma” kavramları aşağıdakilerden hangisi ile daha çok ilgilidir?







CEVAP
C

11) İslami dönem Türk edebiyatında söylev; dinî ve askerî çeşitlerinin dışında çok fazla gelişmemiştir. Padişahların, sadrazamların, komutanların özellikle savaş meydanlarında yaptıkları konuşmalar bu dönemin askerî söylevlerine örnek gösterilebilir. Sultan Alparslan, I. Murat, Fatih Sultan Mehmet, Kanuni Sultan Süleyman, Sadrazam İbrahim Paşa, III. Selim’in bu tür söylevlerinden bazıları dönemin tarihçileri tarafından kayıt altına alınmıştır. Camilerde yapılan hutbe ve vaaz türündeki konuşmalar da dinî söylevlere örnek gösterilebilir. Bunların dışında tasavvuf ve tarikatların yaygınlaşmasıyla birlikte tekkelerde yapılan sohbetler de bu türün örnekleri sayılır. İlk büyük Türk mutasavvıflarından Ahmet Yesevi dinî söylev türünde en eski ve başarılı örnekleri vermiştir. Mevlâna’nın Konya’da yaptığı yedi vaazından meydana gelen “Mecâlis-i Seb’a”, Aziz Mahmut Hüdayi’nin “El-Mecâlisü’l-Va’ziyye” ve “Nesâih ve Mevâiz” adıyla derlenen vaazları bu dönemin önemli dinî söylevleridir.
Bu parçada söylev ile ilgili aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?







CEVAP
B